Vraag een kok welk mes hij zou houden als hij er maar een mocht kiezen. Grote kans dat het een koksmes is. Je snijdt, hakt en snippert ermee. Met de platte kant van het lemmet kun je zelfs pletten en malen.
Hier zijn 11 manieren om hem te gebruiken, elk met een korte video. Nieuw met een koksmes? Begin dan met hoe je een koksmes veilig vasthoudt.
1 van 11
1. De chef's cut
De basissnede. Zet de punt van het mes op de plank en duw het mes naar voren door het eten. Til het handvat op als je terug beweegt, en herhaal. Het vraagt wat oefening, maar je gebruikt hem elke dag.
2 van 11
2. Hakken
Beweeg het mes recht op en neer, met het platte deel van de snede bij het handvat. Zo krijg je een strakke, rechte snede. Klassieker is om het mes tijdens het neergaan een beetje heen en weer te bewegen, zodat je schuin snijdt.
3 van 11
3. Wiegen
Leg je vrije hand plat op de rug van het mes voor extra controle. Door de ronding naar de punt kun je het handvat optillen terwijl de punt op de plank blijft. Wieg van hiel naar punt.
Handig om verse kruiden fijn te snijden. Ook een veilige manier om harde groenten zoals zoete aardappel klein te krijgen.
4 van 11
4. Julienne en brunoise
Julienne zijn dunne, gelijke reepjes. Brunoise zijn kleine, gelijke blokjes. Allebei vragen ze geduld, en een scherp mes helpt enorm.
Tip: duw je stukjes recht met de zijkant van het lemmet. Zo heb je een rechte lijn om vanaf te snijden, en wordt elk stukje even groot.
5 van 11
5. Schillen
Ja, je kunt schillen met een koksmes. Eerlijk is eerlijk: een dunschiller werkt vaak beter. Maar heb je er geen bij de hand? Schuif dan je hand van het handvat naar het lemmet voor meer controle.
Het vraagt wat handigheid. Gaat het goed, dan krijg je een mooie rechte snede, bijvoorbeeld bij een komkommer.
6 van 11
6. Fileren
Met de spitse punt en de ronde snede fileer je vis, of haal je vlees en gevogelte van het bot. Je kunt zelfs vis ontvellen door het mes plat te houden.
Pas op met botten: snijd eromheen, niet erdoorheen. Een lemmet draaien in bot kan de snede beschadigen.
7 van 11
7. Inkerven
Met de scherpe punt kun je prikken en inkerven. Kerf je bijvoorbeeld de huid van zalm in, dan wordt die knapperiger op de grill.
Houd het mes bijna rechtop. Duw het omlaag tot de punt net door de huid gaat. Trek de punt dan naar je toe. Houd de snede ondiep.
8 van 11
8. Fijnhakken
Steak tartaar, zalmtartaar of gehakt: het kan allemaal met een koksmes. Voor fijn gehakt blijf je wiegen tot het zo fijn of grof is als je wilt. Voor een klassieke tartaar snijd je juist kleine, gelijke blokjes.
9 van 11
9. Pletten
Een koksmes kan meer dan snijden. Met de platte kant van het lemmet plet je knoflook en gember. Leg het lemmet plat op een teentje knoflook en duw stevig op de zijkant met de muis van je hand.
Sneller dan een knoflookpers, en je hebt een ding minder om af te wassen.
10 van 11
10. Kneuzen
Veel kruiden en aromaten geven meer smaak af als je ze kneust. Daarvoor gebruik je de rug van het mes. Tik een paar keer met de rug op citroengras om het zacht te maken. Dat werkt ook voor rozemarijn, salie, gember en knoflook.
11 van 11
11. Malen
Zelfs harde specerijen krijg je klein. Leg het mes plat over een paar peperkorrels. Duw stevig op de zijkant van het lemmet en beweeg het handvat heen en weer.
Tip: doe er een snufje zout bij. Dat schuurt mee en maakt het sneller.
Niet het hele verhaal: deze lijst is niet compleet. Een koksmes kan veel, maar sommige klussen gaan makkelijker met een speciaal mes. In onze gids voor het kiezen van een mes lees je welk mes bij welke klus past.
Lees verder
